خاشقچی

نقش قتل خاشقچی در جنگ قدرت منطقه ای ترکیه و عربستان سعودی

گاردین

بدون آنکه سعودی‌‌ها اطلاع داشته باشند، افسران اطلاعاتی ترکیه از آژانس جاسوسی ملی این کشور (میت) در حال گوش دادن بودند. سناریوها از کار گذاشتن تجهیزات شنود داخل کنسولگری تا قرار دادن یک میکروفون رو به ساختمان از خارج از کنسولگری - که هر دو هم در حوزه توانمندی‌های ترکیه هست - متفاوت است. احتمال دیگری که در ترکیه و جاهای دیگر مورد بحث است، این است که ممکن است که یکی از اعضای تیم ترور به عنوان غنیمت یا برای آنکه آن را بعد از بازگشت [برای مقامات] پخش کند، عملیات ربایش را ضبط کرده است و این فایل صوتی یا همزمان شنود شده و یا بعدا از تلفن یکی از قاتلان بازیابی شده است. یک مقام ترکیه‌ای با بیان اینکه تیم ترور سعودی با خود اره استخوان‌بر به همراه داشته‌اند، به روزنامه نیویورک‌تایمز گفته است که «این مانند [فیلم جنایی] "داستان عامه‌پسند" است.» اندکی بعد هاکان فیدان رئیس سرویس اطلاعاتی ترکیه فایل صوتی را برای رجب طیب اردوغان پخش کرده است. مقام‌های ارشد ترکیه می‌گویند «خیلی زود شوک اردوغان، به خشم تبدیل شد» و او که شخصا خاشقچی را می‌شناخت به فیدا دستور داد که سعودی‌ها را فراخوانده و بخشی از آنچه را می‌داند به آن‌ها بگوید. اما دیدار صورت گرفته میان طرفین خوب پیش نرفته و مقام‌های حاضر در نشست اطلاع از وضع خاشقچی را به کلی منکر شده‌اند. در نتیجه ساعاتی بعد مقام‌های ترکیه با درز اطلاعات به خبرگزاری رویترز، اعلام کردند که معتقدند این روزنامه‌نگار عربستانی به قتل رسیده است. نهایتا ۱۰ روز پس از آغاز این مناقشه و با ادامه درز هدفمند اطلاعات از سوی ترکیه به رسانه‌ها، «سلمان پادشاه سعودی...خالد الفیصل امیر مکه را که یکی از مورد اعتمادترین فرستادگانش بود، راهی آنکارا کرد تا با اردوغان دیدار کند.» به گفته یک مقام ترکیه‌ای، این روشی است که سعودی‌ها از قدیم دارند و همیشه برای جمع و جور کردن یک افتضاح، یکی از افراد معتمد را وارد میدان می‌کنند. بلافاصله پس از این دیدار، ریاض بیانیه‌ای منتشر و در آن بر روابط «برادرانه» میان عربستان سعودی و ترکیه تأکید کرد. اما به گفته یک منبع ترکیه‌ای، اوضاع در پشت صحنه دستکم برای سعودی‌ها چندان خوب نبود و خالد الفیصل «به معنای واقعی کلمه برای کمک التماس می‌کرد. آن‌ها واقعا آشفته بودند.» با ادامه [اطلاع‌رسانی] قطره‌چکانی ترکیه‌ای‌ها، به نظر می‌رسید که پای عنصر انتقام هم در میان است. گویی که داشتند آل سعود را با وارد آوردن هزاران زخم می‌کشتند. فراتر از آن پاسخ اولیه، یک هدف راهبردی هم وجود داشت. اردوغان به سادگی کوتاه نمی‌آمد. مشخص شد که این تصور عربستان سعودی که آنکارا بر اساس وضعیت بد اقتصادی‌اش تصمیم می‌گیرد، نادرست بوده است. اینکه عربستان انعامی بدهد و بحران را فیصله دهد، چیزی بود که سعودی‌ها خیلی راحت با آن کنار می‌آمدند، اما اردوغان به دنبال چیزی به مراتب بزرگتر بوده است: فرصتی برای تضعیف یک رقیب مدعی سخنگویی از جانب اسلام اهل سنت و تبدیل دوباره ترکیه به مقر قدرت اسلامی.

بر اساس گزارش‌ها هم آژانس مرکزی اطلاعات آمریکا (سیا) و هم مایک پامپئو وزیر خارجه آمریکا فایل صوتی ترکیه را گوش داده‌اند و این فایل حتی دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا را هم از پذیرش روایت رسمی عربستان سعودی در مورد نحوه مرگ خاشقچی، عاجز کرده است. پرونده خاشقچی روابط آینده جامعه بین‌الملل با بن سلمان و عربستان سعودی را در معرض تهدید قرار داده و توان و اعتبار او برای رهبری عربستان سعودی را زیر سوال برده است. ترکیه هنوز مخرب‌ترین بخش از شواهد خود یعنی فایل صوتی ادعایی را افشا نکرده است. کاهش تنش سناریوی مورد دلخواه آمریکا است . یک دیپلمات ارشد منطقه گفت: «خواهیم دید که چه می‌شود. می‌توان گفت که نظام جهانی، همراه با خاشقچی مرد. از اینکه ممکن است بعد از این چه اتفاقی بیافتد، هراسانم.»

سید یوسف اطهری

طبق امار بیست و یکم اردیبهشت هزار و سیصدو شصت و هشت الی بیست و یک اردیبهشت نود وهف ۴۱۱ بار و تا سال ۱۴۰۳ ، ۴۴۵ بار تمام قران خوانده ام.علاقه به قران باعث ان بوده است.خواندن متن مقدس ارامش روحی برای من به ارمغان اورده است.خواندن متن مقدس را به دیگران نیز سفارش می کردم.هدیه های من عمدتا به مراکز مقدس بوده است.

ارامش درونی انسان

احساس بی گناهی و گنا هکار نبودن و احساس پاکی موجب ارامش درونی انسان است.انسان ها ی دیگر بایستی از دست و زبان و رفتا ر و گفتار ما در امان باشندپنج چیز را هم نمی توان خرید و انسان خود باید ان را بدست اورد

1-ابرو2-محبت 3-اخلاق 4-حفظ زبان از الودگی 5-صحت بدن این فاکتورها به انسان ارامش می دهد.

اسرار

اسرار زن و شوهر نباید بر ملا شود.در صورت بیان خانواده متلاشی میشود.

سید یوسف اطهری

خروج آمریکا از پیمان مودت با ایران و رأی دیوان بین‌المللی لاهه

دکتر روشندل

روز چهارشنبه دیوان بین‌المللی دادگستری در لاهه حکم موقت خود را در پاسخ به شکایت ایران از آمریکا صادر کرد. شکایت ایران در چارچوب «عهدنامه مودّت و روابط اقتصادی و حقوق کنسولی» سال ۱۳۳۴ بود که طی ۳۹ سال پس از انقلاب اسلامی تا به امروز اعتبار داشت و علیرغم خصومت‌های موجود بین ایران و آمریکا هیچ یک از طرف‌ها آنرا باطل نکرده بود.

رای موقت دادگاه لاهه با امضای پانزده قاضی دیوان لاهه، بند‌هایی خطاب به هر دو طرف دعوی دارد:

  • از آمریکا خواسته‌است به طریقی که خود انتخاب می‌کند، موانع صدور اقلام بشردوستانه به ایران را برطرف کند. (این اقلام شامل دارو تجهیزات پزشکی، مواد غذایی و محصولات کشاورزی، لوازم یدکی و تجهیزات لازم برای تامین سلامت پرواز‌های غیرنظامی است).
  • رای دادگاه از هر دو طرف خواسته‌است «از هرگونه اقدامی که موجب تشدید و تطویل اختلاف شود و یا اینکه حل و فصل آن را پیچیده کند، اجتناب کنند.
  • همچنین با انتقاد از سیاست‌های آمریکا از دولت آمریکا خواسته‌است:
  • «در سیاست‌های غلط و دیرینه خود در نقض مقررات و تعهدات بین‌المللی تجدید نظر کرده و همانند یک عضو عادی و مسئولیت پذیر در عرصه جامعه بین‌المللی عمل کند».

نکته مهم دیگری که در رای دیوان آمده تاکید بر این است که علیرغم موقتی بودن قرار صادره توسط دیوان، این رای همانند آرای قطعی برای هر دو طرف لازم‌الاجراء است و در صورت عدم اجرای دستور دیوان مراتب به شورای امنیت ارجاع می‌شود. در چنان شرایطی شورای امنیت سازمان ملل می‌تواند با صدور قطعنامه دیگری طرفین را ملزم به اجرای رای دیوان لاهه بکند.

البته با توجه به اینکه آمریکا خود دارای حق وتو در شورای امنیت است معلوم نیست چنین شکایتی به چه نحوی می‌تواند مورد رسیدگی قرار بگیرد. برخی از ناظرین رای صادره از طرف دیوان را اولین رای در عرصه «جنگ اقتصادی» قلمداد کرده‌اند که در حال حاضر در سطوح مختلف بین‌المللی جریان دارد.


واکنش ایران و آمریکا

زمان کوتاهی پس از اعلام رای دیوان لاهه، در حالی‌که وزارت خارجه ایران رای دادگاه را تائیدی بر غیر قانونی بودن و ماهیت سرکوبگرانه تحریم‌های آمریکا دانست؛ مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا در واکنش اولیه خود ایران را متهم کرد که برای مقاصد سیاسی از دیوان لاهه سوءاستفاده کرده و اعلام کرد که دادگاه کلیه دعاوی بی‌پایه ایران را مردود شناخته‌است.

متعاقب آن مایک پمپئو اعلام کرد ایالات متحده به این پیمان مودت خاتمه داده و از آن خارج می‌شود. وی گفت «این تصمیم با تاخیری ۳۹ ساله گرفته شده‌است». پمپئو علت تصمیم آمریکا را «وجود ادله محکم برای دخالت داشتن ایران درحملات اخیر به کنسولگری آمریکا در بصره و سفارت آمریکا در بغداد» دانست. پمپئو این حملات را بخشی از اقدامات ایران برای «بی‌ثبات سازی» عراق معرفی کرد.

تاثیرات خروج آمریکا از پیمان مودت ۱۹۵۵(۱۳۳۴)

در نگاه اول به بند ۳ از ماده ۲۳ پیمان مودت به نظر می‌رسد خروج از این عهد نامه پس از گذشت ده سال اول با تسلیم یک یادداشت به طرف مقابل و در خلال یک فاصله یک ساله مقدور است. با توجه به اینکه در حال حاضر اصولاً هیچگونه حضور کنسولی در سطح دو کشور برای طرف مقابل وجود ندارد احتمالاً آن فاصله یک ساله کاربردی ندارد و پیمان با تسلیم یک یادداشت کتبی قابل لغو خواهد بود. به نظر می‌رسد آن فاصله یک ساله برای نقل‌و‌انتقال پرسنل کنسولی و هرگونه اموال منقول اماکن دیپلماتیک پیش‌بینی شده باشد که با وجود قضیه گروگانگیری و اشغال سفارت آمریکا در سال اول انقلاب به خودی خود منتفی است. در واقع خود گروگانگیری و اشغال سفارت اولین اقدام عملی ایران برای نقض پیمان بوده‌است. البته هنوز معلوم نیست ایالات متحده چنین یادداشتی را تسلیم مقامات ایرانی کرده باشد و یا اینکه فقط به اعلام شفاهی بسنده خواهد کرد.

تاثیر خروج آمریکا بر رای دادگاه لاهه

به نظر می‌رسد خروج آمریکا پس از اعلام رای دیوان دادگستری لاهه بدون تاثیرات حقوقی نباشد و دیوان، آمریکا را همچنان نسبت به رای صادره مسئول بداند. شاید به همین دلیل است که وزیر خارجه آمریکا در یک اقدام پیشگیرانه، با اشاره به بخش‌هایی از رای دادگاه که به مسایل بشر دوستانه و ایمنی پرواز اشاره دارد، می‌گوید آمریکا بدون توجه به رای دادگاه لاهه به «استثنائات موجود، مجوزها و سیاست‌هایی که در حال حاضر برای معاملات مربوط به ایمنی پرواز وجود دارد» پایبند خواهد بود. در چنین صورتی، اقدام آمریکا به خروج از عهدنامه ناقض پایبندی آمریکا به رای دادگاه نخواهد بود و آنچنان که پمپئو می‌گوید آن موارد در استثنائات تحریم‌های آمریکا علیه ایران لحاظ شده‌است.

در عین حال این اظهارات ممکن است ایران و یا قضات دیوان لاهه را اقناع نکند و هر یک به طریق مقتضی پیگیر قضیه باشند. هنوز معلوم نیست از نظر حقوقی کل یا بخش‌هایی از دعاوی حقوقی ایران کان لم یکن تلقی شده‌است یا خیر و باید منتظر واکنش‌های حقوقی ایران و پاسخ دیوان بود.

اما تاثیرات سیاسی و امنیتی خروج ایالات متحده از پیمان مودت می‌تواند درازمدت باشد و ابعاد وسیع‌تری پیدا کند. در حال حاضر قضیه نحوه رفتار با افرادی که یا فاقد تابعیت ایران هستند و یا با داشتن تابعیت مضاعف در معرض اتهام همکاری با دولت متخاصم قرار دارند مورد توجه حقوقدانان قرار دارد. بعید نیست دادگاه‌ها بی‌توجه به تعاریف و وضعیت حقوقی موجود دست به اقداماتی بزنند که دامنه «مخاصمه» با دولت‌های خارجی را تشدید یا موجب اصطکاک بیشتر و افزایش فشارها در مورد عدم رعایت حقوق بشر توسط ایران شود.

در سال ۱۳۹۱ امید کوکبی، فیزیکدان جوان ایرانی که از آمریکا به ایران رفته بود، با اتهام همکاری با دولت متخاصم (آمریکا) و اعمال ماده ۵۰۸ قانون مجازات اسلامی مواجه شد. اجرای این قانون متهم را به عنوان محارب در معرض ۱ تا ۱۰ سال حبس قرار می‌دهد. وکلای امید کوکبی تقاضای اعاده دادرسی کردند و در این مورد از وزارت امور خارجه ایران استعلام به عمل آوردند. پاسخ اداره کل امور بین‌الملل وزارت خارجه دولت جمهوری اسلامی صراحت داشت که «در حال حاضر [زمان استعلام] هیچ دولتی با ایران در حال تخاصم نمی‌باشد و منظور از تخاصم اختلافات سیاسی با کشور‌ها نمی‌باشد و دادگاه در تفسیر این اصطلاح دچار اشتباه شده‌است». (رجوع شود به مقاله دکتر مهدی خاقانی اصفهانی – دوفصلنامه رویه قضایی شماره ۱ بهار و تابستان ۱۳۹۵ – ص ۷۱).

گرچه محکومیت امید کوکبی کاهش یافت ولی در حال حاضر بسیاری از زندانیان دوتابعیتی مانند سیامک نمازی و پدرش باقر نمازی و حتی افرادی فاقد تابعیت ایران مانند نزار ذکا، شهروند لبنان و ژیائو وانگ پژوهشگر چینی–آمریکایی، که همگی به ده سال حبس محکوم شده‌اند، با چنین اتهاماتی روبرو بوده‌اند.

این احتمال وجود دارد که تعقیب‌های قضایی خودسرانه مشابهی در مورد گروه وسیع‌تری از ایرانیان از دانشجو گرفته تا خبرنگاران و حتی شهروندان عادی اعمال شود. نبود پیمان مودّت و یا حتی خروج آمریکا از عهد نامه مودّت، این کشور را تبدیل به دولت متخاصم نمی‌کند. اصطلاح دولت متخاصم به کشوری اطلاق می‌شود که وابط با آن رسما وارد مرحله جنگ نظامی شده باشد. دست کم تا زمان نگارش این یادداشت هیچ کشوری به ایران اعلان جنگ نداده‌است.

تحریم‌های ثانویه پس از خروج آمریکا از پیمان مودّت

آنچه مسلم است خروج آمریکا از پیمان مودّت ۱۳۳۴ مانع از ادامه بررسی شکایت ایران از آمریکا می‌شود و به طبع آن هر گونه تاثیر قانونی رای نهایی و الزامات قانونی طرفین دچار یک جدال حقوقی بی‌حاصل شده و یا به مرور منتفی می‌گردد. این شرایط دست آمریکا را برای اعمال آنچه که به گفته مقامات آمریکایی قرار است شدیدترین تحریم‌های تاریخ باشد باز می‌گذارد و آمریکا می‌تواند تحریم‌های شدید را که قرار است از ۱۳ آبان ماه آغاز شود به شیوه‌ای که بخواهد اعمال کند.

اینکه درعمل این تحریم‌ها تا چه حد موثر باشند و با توجه به ساز و کارهای اتحادیه اروپا، موضع مخالف روسیه و چین و مواضع بینابینی ترکیه و عراق، و یا همکاری کشورهای آسیایی مانند کره جنوبی و ژاپن، تا چه میزان نتایج مطلوب آمریکا را تامین کنند کاملاٌ مشخص نیست. اما مشخص است که زمامداران ایران ۳۹ سال فرصت داشتند که با استفاده از پیمان مودتی که موجود بود از یک دولت که خود «متخاصم» می‌نامند، دولتی دوست و همسو با منافع و امنیت ملی کشور بسازند ولی چنین کاری را نکردند.

vhndn فردا

یمن

نیکلاس کریستوف نیویورک تایمز

«رئیس‌جمهور ترامپ اشاره‌ای به این موضوع در سازمان ملل نکرد، اما آمریکا در قتل، قطع عضو و هلاکت کودکان یمنی بر اثر گرسنگی، دست دارد.» «دست‌کم ۸ میلیون نفر در معرض خطر مرگ از گرسنگی بر اثر قحطی قریب‌الوقوعی قرار دارند که نتیجه اقدامات ما و متحدان ما است، نه حاصل از بین رفتن محصولات کشاورزی. سازمان ملل آن را وخیم‌ترین بحران انسانی توصیف کرده و ما مقصر آن هستیم.» نویسنده در ادامه به نقش بمب‌های آمریکایی که در اختیار ائتلاف سعودی- اماراتی قرار گرفته در کشته شدن کودکان و مردم یمن اشاره کرده است.  ائتلاف تحت رهبری عربستان پنجشنبه ۱۸ مردادماه به بازار شهر «ضحیان»، واقع در استان شمالی «صعده» و اتوبوس حامل دانش‌آموزان حمله کرد که بر اثر آن دست‌کم ۵۰ نفر شهید و ۷۷ نفر دیگر زخمی شدند. شمار زیادی از این شهدا کودکان بودند. شبکه خبری سی‌ان‌ان یک هفته بعد از این حمله گزارش داد بمب ۵۰۰ پوندی مورد استفاده در این حمله، ساخت شرکت آمریکایی «لاکهیلد مارتین» بوده است. دیوید میلیباند، وزیر امور خارجه سابق انگلیس که در حال حاضر ریاست «کمیته امداد بین‌المللی» را بر عهده دارد به نیویورک‌تایمز گفت: «بحران فعلی یمن، ساخته دست بشر است. در اینجا با مسئله‌ای مواجه نیستیم که در آن پیروزی در جنگ به بهای رنج بشری به دست می‌آید. هیچ‌کس برنده نمی‌شود، جز گروه‌های افراطی که در شرایط هرج و مرج پا می‌گیرند.»

کارشناسان سازمان ملل، یمن را صحنه بزرگترین بحران بشری در جهان توصیف می‌کنند. ۲۲ میلیون نفر که ۷۵ درصد جمعیت یمن را تشکیل می‌دهند نیازمند نوعی کمک‌رسانی و حمایت بشردوستانه هستند. از این میان، ۸.۴ میلیون نفر نمی‌دانند وعده غذایی بعدی‌شان از کجا تأمین خواهد شد. کنث راث، کارشناس دیده‌بان حقوق بشر می‌گوید: «دولت ترامپ خودش را در جرائم جنگی نظام‌مند همدست کرده است.»

نویسنده در واکنش به این اظهارنظر راث، اما به نقش دولت باراک اوباما، رئیس‌جمهور سابق آمریکا که جنگ یمن در دوران ریاست‌جمهوری او آغاز شد، اشاره کرده و نوشته است: «بگذارید این را روشن کنیم: این فاجعه اخلاقی، فاجعه‌ای فراحزبی است. این سیاست، با برخی محافظه‌کاری‌ها در دوران رئیس‌جمهور باراک اوباما آغاز شد و بعد ترامپ آن را تشدید کرد و محافظه‌کاری‌ها را از میان برد.»

رابرت مالی، دستیار اوباما که به اشتباهات دولت او در جنگ یمن معترف است می‌گوید: «جنگ در یمن باعث وخیم‌ترین بحران انسانی در سراسر دنیا منجر شده است. ما با برخی اقدام‌ها و اهمال‌ها، ناگزیر در این بحران دست داریم.»

یمن

نیکلاس کریستوف نیویورک تایمز

«رئیس‌جمهور ترامپ اشاره‌ای به این موضوع در سازمان ملل نکرد، اما آمریکا در قتل، قطع عضو و هلاکت کودکان یمنی بر اثر گرسنگی، دست دارد.» «دست‌کم ۸ میلیون نفر در معرض خطر مرگ از گرسنگی بر اثر قحطی قریب‌الوقوعی قرار دارند که نتیجه اقدامات ما و متحدان ما است، نه حاصل از بین رفتن محصولات کشاورزی. سازمان ملل آن را وخیم‌ترین بحران انسانی توصیف کرده و ما مقصر آن هستیم.» نویسنده در ادامه به نقش بمب‌های آمریکایی که در اختیار ائتلاف سعودی- اماراتی قرار گرفته در کشته شدن کودکان و مردم یمن اشاره کرده است.  ائتلاف تحت رهبری عربستان پنجشنبه ۱۸ مردادماه به بازار شهر «ضحیان»، واقع در استان شمالی «صعده» و اتوبوس حامل دانش‌آموزان حمله کرد که بر اثر آن دست‌کم ۵۰ نفر شهید و ۷۷ نفر دیگر زخمی شدند. شمار زیادی از این شهدا کودکان بودند. شبکه خبری سی‌ان‌ان یک هفته بعد از این حمله گزارش داد بمب ۵۰۰ پوندی مورد استفاده در این حمله، ساخت شرکت آمریکایی «لاکهیلد مارتین» بوده است. دیوید میلیباند، وزیر امور خارجه سابق انگلیس که در حال حاضر ریاست «کمیته امداد بین‌المللی» را بر عهده دارد به نیویورک‌تایمز گفت: «بحران فعلی یمن، ساخته دست بشر است. در اینجا با مسئله‌ای مواجه نیستیم که در آن پیروزی در جنگ به بهای رنج بشری به دست می‌آید. هیچ‌کس برنده نمی‌شود، جز گروه‌های افراطی که در شرایط هرج و مرج پا می‌گیرند.»

کارشناسان سازمان ملل، یمن را صحنه بزرگترین بحران بشری در جهان توصیف می‌کنند. ۲۲ میلیون نفر که ۷۵ درصد جمعیت یمن را تشکیل می‌دهند نیازمند نوعی کمک‌رسانی و حمایت بشردوستانه هستند. از این میان، ۸.۴ میلیون نفر نمی‌دانند وعده غذایی بعدی‌شان از کجا تأمین خواهد شد. کنث راث، کارشناس دیده‌بان حقوق بشر می‌گوید: «دولت ترامپ خودش را در جرائم جنگی نظام‌مند همدست کرده است.»

نویسنده در واکنش به این اظهارنظر راث، اما به نقش دولت باراک اوباما، رئیس‌جمهور سابق آمریکا که جنگ یمن در دوران ریاست‌جمهوری او آغاز شد، اشاره کرده و نوشته است: «بگذارید این را روشن کنیم: این فاجعه اخلاقی، فاجعه‌ای فراحزبی است. این سیاست، با برخی محافظه‌کاری‌ها در دوران رئیس‌جمهور باراک اوباما آغاز شد و بعد ترامپ آن را تشدید کرد و محافظه‌کاری‌ها را از میان برد.»

رابرت مالی، دستیار اوباما که به اشتباهات دولت او در جنگ یمن معترف است می‌گوید: «جنگ در یمن باعث وخیم‌ترین بحران انسانی در سراسر دنیا منجر شده است. ما با برخی اقدام‌ها و اهمال‌ها، ناگزیر در این بحران دست داریم.»