ترکیه
گمانهزنيهاي محافل سياسي تركيه در مورد رئيسجمهوري جديد
معرفي نشدن نامزدهاي رياستجمهوري تركيه تا يك روز مانده به پايان مهلت نهايي ثبتنام نامزدها، ميدان را براي گمانهزني در محافل سياسي تركيه در اين مورد باز كرده است. مهلت نهايي براي اعلام نامزدهاي رياستجمهوري در مجلس تركيه در ساعت 24 روز چهارشنبه 25 آوريل به سر ميرسد.
شوراي تصميمگيري و اجرايي حزب حاكم <عدالت و توسعه (آك>) كه بالاترين مرجع تصميمگيري در اين حزب است، هفته گذشته با تشكيل جلسهاي، به شخص رجب طيب اردوغان نخستوزير تركيه اختيار داد تا نامزد مورد نظرش را براي احراز اين مقام اعلام كند.
اردوغان نيز گفته است تا آخرين ساعات چهارشنبه فرصت دارد تا نامزد اين مقام را اعلام كند. نخستوزير تركيه گفته است كه نامزد مورد نظر او همه را متعجب خواهد كرد.اردوغان با ملاحظات خاصي، هم موازنههاي داخلي در حزب تحت رهبري خود و هم واكنشهاي مختلف در جامعه تركيه را بررسي ميكند.
نخستوزير تركيه با همين ملاحظات ديدارهاي زيادي با گروههاي نمايندگان حزب حاكم <آك>، رهبران احزاب راه راست و مام ميهن، نمايندگان و روساي سازمانهاي مهم و متنفذ غيردولتي داشته است.
هنوز روشن نيست اردوغان شخصا اعلام نامزدي خواهد كرد، يا نه اما تاكنون نام 18 شخصيت ديگر هم در محافل سياسي تركيه مطرح شده است.ديگر احزاب حاضر در مجلس، اصولا به لحاظ اينكه شمار كرسيهايشان در حدي نيست كه اميدي به پيروزي نامزد خود داشته باشند، كسي را معرفي نكردهاند. ولي براي انتخاب كسي كه به گفته آنها داراي لياقت رياستجمهوري تركيه باشد، بهشدت به حزب <آك> اعمال فشار ميكنند.
هفته گذشته گفته شد اردوغان، عبدا... گل وزير امور خارجه و بلند آرينچ با تشكيل اجلاس سهجانبهاي در مورد نامزد رياستجمهوري گفتوگو خواهند كرد.
اين اجلاس برگزار نشد، ولي عبدا... گل بدون اعلام برنامه قبلي به ديدار آرينچ رفت. ديدار وزير امور خارجه و رئيس مجلس ملي تركيه در محافل سياسي اين كشور كه در رسانهها نيز بازتاب وسيعي داشت، به عنوان اقدام اردوغان براي اقناع بلند آرينچ به پذيرش <نامزد غافلگيركننده> مورد نظر اردوغان تفسير شد.
شمار سناريوهاي مطرحشده در محافل سياسي تركيه به حدي است كه نميتوان به يكيك آنها اشاره كرد، ولي چند سناريو جلبتوجه كرده است.
بدون شك در دو سال اخير بحثانگيزترين موضوع در تركيه انتخاب رئيس جديد جمهوري بوده است، ولي در هفتههاي اخير بر شدت اين بحث چنان افزوده شده كه بسياري از مسائل مهم در اين كشور را تحتالشعاع قرار داده است.پيشتر نام ژنرال بازنشسته حلمي اوزكوك رئيس پيشين ستاد ارتش تركيه مطرح شد. اما هم وي اين خبر را تكذيب كرد و هم حزب <آك> اعلام كرد كه نامزد مورد نظرش از ميان نمايندگان عضو حزب خواهد بود.
قويترين نامزد براي رياستجمهوري در حزب <آك> همواره اردوغان تصور شده است. ولي تحولات اخير در صحنه سياسي تركيه و اظهارات رمزآلود اردوغان نشان ميدهد وي نيز با ملاحظات خاصي احيانا از اين فكر منصرف خواهد شد.
برخي ميگويند اردوغان قصد دارد تا هنگامي كه محافل قدرتمند خارج از دولت، حتي به بهاي بحراني كردن اوضاع تركيه با رياستجمهوري وي مخالفت ميكنند، همچنان نخستوزير بماند. ولي با اعمال اصلاحاتي در قانون اساسي، اختيارات رياستجمهوري را به سطح معقولي كه در نظامهاي پارلماني جهان معمول است، تقليل دهد. بعد از اردوغان، نام عبدا... گل بيشتر از ديگران براي احراز مقام رياستجمهوري مطرح شده است. چرا كه بعد از اردوغان، گل به عنوان مهمترين شخصيت، در حزب <آك>، جايگاه برتري دارد.
نامهاي پروفسور محمد آيدين وزير مسوول در امور ديني، بشير آتالاي وزير مسوول در امور رسانهها، وجدي گونول وزير دفاع و كوكسال توپتان رئيس كميسيون عدالت مجلس نيز تاكنون براي نامزدي رياستجمهوري مطرح شده است.همچنين اسامي عبدالطيف شنر معاون نخستوزير و وزير هماهنگكننده سياستهاي اقتصادي و محمدعلي شاهين معاون نخستوزير و وزير مسوول در امور ورزش و جوانان، بورهان كوزو رئيس كميسيون قانون اساسي در مجلس، جميل چيچك وزير دادگستري و خانم نعمت چوبوكچو وزير مسوول در امور زنان و كودكان و البته نام بلند آرينچ رئيسمجلس هم براي نامزدي رياستجمهوري مطرح است.به گفته آردان زنترك مفسر روزنامه استار، تا 72 ساعت پيش بر نام دو تن يعني اردوغان و عبدا... گل در محافل سياسي تركيه تاكيد ميشد و تحليل ميشد كه چنين اقدامي ميتواند بلند آرينچ را به حركت انفرادي واداشته و وي نامزدي خود را اعلام كند كه اين موجب بروز بحران جدي در داخل حزب حاكم <آك> ميشد. او ميگويد: <در شرايطي كه همه روي اين اسامي متمركز شده بودند، اردوغان ناگهان عقبنشيني كرد و گفت: از نامزد مورد نظر من بسيار متعجب خواهيد شد كه به تحليل زنترك به مفهوم انصراف اردوغان از نامزدي براي رياستجمهوري است.>
اين مفسر ميافزايد: <بهرغم اينكه ابهام در اين زمينه ادامه دارد، ولي از روز شنبه هفته جاري تاكنون، در محافل سياسي نام خانم نعمت چوبوكچو ناگهان برجسته شده است و احيانا سورپرايز اردوغان نيز همين خواهد بود.> احمد هاكان مفسر روزنامه حريت نيز در مقاله خود مدعي شد كه نام خانم چوبوكچو بهطور جدي مطرح است.
مفسر حريت نوشت: <خانم چوبوكچو بهرغم اينكه ظاهري مدرن و امروزي دارد و از پوشش اسلامي استفاده نميكند، ولي شخصي محافظهكار به شمار ميرود و پايبند به اعتقادات ديني است.>
منبع:ايرنا
انتهاي خبر // روزنا - وب سایت اطلاع رسانی اعتماد ملی//www.roozna.com