يوگني پريماكف / نخست وزير پيشين روسيه
من بر اين باورم كه موضع روسيه و چين، 2 عضو ثابت
شوراى امنيت سازمان ملل كاملا بجا بود.
اولا ين كه، رويدادهاى سوريه همانندل يبى،ا ز همان آغاز
با مفهوم بهار عربى به مثابه اعتراضات مردم عليه رژيم هاى
خودكامه در جهان عرب منطبق نبود. درا ين دو كشورا ز
همان آغاز عمليات مسلحانه عليه حكومت به وقوع پيوست.
به نظر من با گذشت زمان روشن خواهد شد كه چه كسى
اسلحه داد و كاربرد آن را تشويق مى كند.
دوم اين كه، از همان آغاز رويدادها، رسانه هاى غربى و
برخى از كشورهاى عربى موضع غيرواقع بينانه اى را مبنى
بر اين كه حوادث سوريه حاوي سركوب معترضانى است
كه خواهان دموكراسى هستندا تخاد كردند. دولت سوريه
برچيده شدن وضعيت فوق العاده و ا متناعا ز وضعيت
انحصارى حزب حاكم بعث و ايجاد نظام چندحزبى و
انتخابات دموكراسى رياس تجمهورى و مجلس و... را
مطرح كرد،ا ما درا ين خصوص هيچا قدام توافق آميزىا ز
طرف مخالفان دولت ديده نشد. اين در حالي است كه به نظر
مى رسد اكثريت جمعيت كشور طرفدار اسد هستند. سوم
اين كه، مسكو در اين اوضاع نگران كننده پيشنهادهاي خود
را در راستاى سازماندهى مذاكرات بين دولت و اپوزيسيون
سوريها رائه داد. مخالفان به رغما علام برخي موافقت ها با
گفت وگوهاا ز برقرارىا رتباط با حكومت خوددارى كردند. به
احتمال زياد در اين تصميم از خارج تأثير گرفته بودند.
چهارما ين كه، روسيه و چينا صولا قطعنامه شوراى
امنيت را ردن كردند،ب لكه آنها پيشنهاد كردند تا آن راب ه
واقعيات موجود نزديك كنند. بها ين ترتيب تأثير قطعنامه
بيشتر خواهد شد. در اينجا صحبت از الحاق متن اضافى به
قطعنامه دربارهب ركنارىا سدا ز حكومت مى شود كه مغاير
با ديدگاه هاي حقوق بين المللى است. بخش هاى ديگري
از پيش نويس قطعنامه پيشنهادىا ز كشورهاى عربى و
غربى نيز موجب نگراني بود.ا ين بخش ها همان طورى
كه در رويدادهاى ليبى نشان داده شد، مى توانست جهت
تجاوزات مسلحانه به سوريه مورد استفاده قرار گيرد. روسيه
و چين نخواستند تا براى بار دوم فريب بخورند. ضمنا چندى
پيش آمريكا از اين دو كشور خواست تا قطعنامه ليبى را
درخصوص بستن آسمانا ين كشور وتو نكنند تاا ين كها ز
حملات نيروهاى هوايى قذافى جلوگيرى شود. بخش پنهان
قطعنامه شوراىا منيت مستقيما جهت براندازى رژيم قذافى
در نظر گرفته شده بود.
اكنون پشت مواضع ضد سوريه چه چيزى قرار گرفته
است؟ آمريكا و متحدانش درن اتو قصد دارند تاب اا ستفادها ز
اوضاع بهار عربى رژيم هايي را كه مورد پسندشان نيست،
براندازند. سوريه قربانى شد، زيرا در نزديكىا يران قرار گرفته
است. براندازى رژيم فعلى سوريه يكىا ز طرح هاىا نزواى
ايرانا ست. حال آن كه نزديكى دمشق و تهران تحت تأثير
مناقشه اعراب و اسرائيل شكل گرفته است.
يادم مى آيد در يكى از گف توگوهايى كه با حافظ اسد
داشتما و گفت: تلاش خواهم كرد تك به تك با ا سرائيل قرار
نگيرم. نبود راهى براى حل و فصل مناقشه خاورميانه كه
پيوسته گرايش به وضعيت بحرانى دارد، دمشق را به ايجاد
پشتيبانىا يران سوق داد. چرا كشورهاى عربى مواضع ضد
اسد به خود گرفته اند؟ فكر مى كنم نقشا صلى را درا ينجا
تشديد اختلاف نظرات بين شيعيان و سنى ها بازي مي كند.
اين اختلافات بويژه پس از عمليات نظامى آمريكا در
عراق شدت يافت. دولت سوريها كثراا ز علوى ها بوده كه به
شيعه نزديك هستند. دولت هاى عربى اما اكثرا سنى هستند
و ا ز ا ينا مر واهمه دارند كه كمربند شيعىا ز عراق بها يران،
سوريه و لبنان كشيده شود.
اگر دولت كنونى سوريه سرنگون شود چها تفاقى خواهد
افتاد؟ا لبته نظرات مختلفى در خصوصا ين كه سياست
بى مسوولانه در خاورميانه و شمال آفريقا چه عواقبى خواهد
داشت، وجود دارد. ب ههر حال فعلا با تلاش هاى جمعى بايد با
اين سياست مقابله كرد تاا ين كها وضاع به هرج و مرج، جنگ
داخلى وا ز بين رفتن تدابير لازم براى حل و فصل مناقشات
اسرائيل و اعراب منجر نشود.
منبع: روزنامه راسيسكاياگازيتا/ ترجمه : دفتر
نمايندگى صدا و سيما در روسيه